Loading...
 

Pater Damiaan

Pater%20Damiaan 0


...page... Wiki page pagination has not been enabled.

Wie was hij?

Leven

Jozef De Veuster wordt op 3 januari 1840 geboren te Ninde (Tremelo), als zevende van een gezin van acht kinderen. Zijn vader wil dat hij de graanhandel zou overnemen. Maar Jozef wil priester worden. Hij wil net zoals zijn broer Auguste (pater Pamphile) in het klooster van de picpussen treden, in Leuven. Het is niet gemakkelijk zijn ouders te overtuigen, maar in 1859 wordt hij kloosterling. Zijn droom is missionaris worden. Weer ondervindt hij tegenstand: zijn leerachterstand is te groot. Maar hij vecht voor zijn droom en men stuurt hem zelfs naar Parijs om Frans, Grieks en Latijn te studeren. Wanneer men eind 1863 zijn broer naar Hawaï wil sturen, wordt die ziek. Jozef, intussen Damiaan, neemt zijn plaats in en vertrekt op missie.
Bij zijn aankomst in Honolulu (1864) wordt hij bij gebrek aan priesters meteen tot priester gewijd. De melaatsenkolonie op Molokaï wordt al in het daaropvolgende jaar gesticht. Maar tot aan de komst van Pater Damiaan ('Makua Kamiano') zijn de lepralijders er aan hun lot overgelaten. In 1873 beslist bisschop Maigret een missionaris naar het eiland te sturen voor drie maanden. Op 10 mei 1873 komt pater Damiaan aan op Molokaï, waar op dat moment 600 lepralijders zijn. Hij zal er de rest van zijn leven blijven. De raad om geen enkel risico op besmetting te nemen, slaat hij in de wind. Hij werkt voor en met de melaatsen. Omdat niemand behalve hij op het eiland durft te komen, doet hij alles zelf: bouwen, dokter zijn en priester. Bij zijn oversten krijgt hij de naam van lastpost, omdat hij om hulp blijft vragen. Maar hij wordt ook een beroemdheid, ontvangt de koning van Hawaï en krijgt giften van over de hele wereld. In 1884 stelt men bij hem lepra vast. Uiteindelijk wordt zijn leven onder de melaatsen hem fataal. Hij blijft verder werken tot veertien dagen voor zijn dood op 15 april 1889 in Molokaï.
Zijn stoffelijke resten liggen begraven in Leuven.



Twaalf personen in 1

(Bron: www.damiaanactie.be)

Pater Damiaan oefende op het eiland Molokaï wel tot twaalf beroepen tegelijk uit.
Een overzicht:


Chirurg
Op Molokaï waren geen artsen. Dus stak Damiaan maar zelf de handen uit de mouwen. Op een bepaald ogenblik amputeerde hij eigenhandig de rottende voet van een melaatse... met zijn timmermanszaag.


Begrafenisondernemer
Voor zijn komst werden de doden naakt in de ondiepe grond begraven. Een ware vernedering. Bovendien woelden wilde varkens het kerkhof constant om. Damiaan bouwde een muur rond het kerkhof, maakte doodskisten en richtte verenigingen op die hun eigen begrafenissen organiseerden. De mooiste stoeten kregen zelfs een prijs.


Timmerman
In zijn jeugd ging Damiaan vaak op bezoek bij een timmerman. Dat kwam hem nu goed van pas. Hekken, kerken, houten huizen, doodskisten,... hij maakte het allemaal. Zodat de melaatsen toch een menswaardig bestaan konden opbouwen.


Architect
Damiaan realiseerde een hele infrastructuur op Molokaï. Hij legde een waterleiding en een weg aan. Hij timmerde huisjes in elkaar, lapte de oude kerk op en bouwde een nieuwe, tweede kerk. Met zijn blauw timmermanspotlood tekende hij zelf de ontwerpen.


Lobbyist
Als voorvechter van de melaatsen stuurde Damiaan brieven naar de Kerk voor geld, hij bezocht constant de lokale overheid voor steun, eiste en pleitte, en deed er alles aan om de nodige hulpmiddelen toegestopt te te krijgen. Dat leverde hem de titel van lastpost op. Maar dat trok hij zich niet aan. Zijn aanpak had resultaat.


Mediafiguur
Wanneer het verhaal van Damiaan de wereld rond ging, bouwde hij ongevraagd een soort van sterrenstatus op. Hij verscheen in de kranten en had zelfs fans. Damiaan gebruikte die bekendheid om meer middelen los te weken. Geld dat integraal naar zijn vrienden-melaatsen ging.


Organisator
Damiaan bedelde instrumenten bij elkaar en richtte een fanfare op. Hij stelde verenigingen samen die de begrafenissen in goede banen leiden. En hij organiseerde zelfs paardenkoersen om de melaatsen ontspanning te bieden.


Uitvinder
Eten wanneer je geen vingers meer hebt... het is ontzettend moeilijk. Veel melaatsen werden met dit probleem geconfronteerd. Daarom vond Damiaan een speciale lepel uit, waarmee zelfs personen zonder vingers op een handige manier hun maaltijden konden eten.


Verpleger
Dagelijks verzorgde Damiaan de zieken: etterende wonden, rottende lichaamsdelen,... Damiaan kon maar niet wennen aan die stank. Daarom rookte hij een pijp, zodat de geuren wat meer verdoezeld werden.


Auteur
Om zoveel mogelijk mensen op de hoogte ter brengen van het onrecht dat de melaatsen werd aangedaan, schreef Damiaan veel brieven. Zijn bedelbrieven hadden succes. Ze werden wereldwijd gepubliceerd. Zelfs in befaamde kranten zoals The Times.


Politieman
Geweld, moorden, verkrachtingen, prostitutie... Voor de komst van pater Damiaan in Molokaï heerste er het recht van de sterkste. Hij maakte daar een einde aan. Hij stelde een nieuwe orde in, die gebaseerd was op samenwerking, liefde en gemeenschapszin.


Onderwijzer
Damiaan richtte op het eiland een weeshuis op. Hier kwamen alle kinderen waarvan de ouders aan lepra overleden waren. Hij gaf hen les, at samen met hen en zorgde ervoor dat ze zich als kind konden uitleven.





Suggesties

Grote kinderen

KENNISMAKEN MET PATER DAMIAAN

YouTube

Klik hier voor een overzicht van het leven van pater Damiaan.





OPZOEKEN

Wat? Wanneer?

Ga op onderzoek en vul de juiste data in:

Jozef de Veuster wordt in Tremelo geboren.
(3 januari 1840)
Jozef gaat naar het klooster van de Picpussen in Leuven.
(januari 1859)
Pater Damiaan vertrekt naar Hawaï.
(23 oktober 1863)
Pater Damiaan wordt priester gewijd in Honolulu
(21 mei 1864)
Damiaan zet zijn eerste stappen op het eiland Molokaï
(10 mei 1873)
Pater Damiaan wordt ook melaats. Zijn preek begint hij met: ‘Wij melaatsen’
(november 1984)
Pater Damiaan sterft.
(15 april 1889)
Het lichaam van pater Damiaan komt aan met de boot ‘Mercator’ aan in Antwerpen.
(3 mei 1936)
Paus Johannes Paulus II verklaart pater Damiaan zalig.
(4 juni 1995)
Pater Damiaan wordt door Vlaanderen verkozen tot de Grootste Belg.
(1 december 2005)
Paus Benedictus XVI verklaart pater Damiaan heilig.
(11 oktober 2009)





TESTEN

Wat weet je over melaatsheid?

Bij het begin van de ziekte
O krijgt men blauwe plekken
O komt er witte huiduitslag
O wordt het wit van de ogen geel

Als de ziekte niet stopgezet wordt, worden de zenuwen vernield, zodat ...
O handen en voeten overgevoelig worden
O men hevige hoofdpijn krijgt
O delen van het lichaam ongevoelig worden

Daardoor ontstaan
O lelijke verminkingen
O verkleuringen van het haar
O bulten op de rug

Wie vroeger melaats werd,
O mocht op reis
O werd uitgesloten
O kreeg bestralingen

De melaatsen gebruikten toen een ratel zodat de mensen wisten dat ...
O er feest was
O iemand gestorven was
O ze zich in huis moesten terug trekken

Nu kan de Damiaanactie één zieke behandelen en genezen voor ...
O 4 euro
O 40 euro
O 400 euro



Waar of niet waar

Pater Damiaan is geboren in Gingelom. (niet waar)
De naam die zijn ouders hem gaven was Jozef.(waar)
Hij was het negende kind van zijn ouders.(niet waar)
Zijn vader wou dat hij dokter werd.(niet waar)
Hij ging naar hetzelfde klooster als zijn broer.(waar)
Hij ging in de plaats van zijn broer naar Hawaï.(waar)
Hij werd priester gewijd in Tahiti.(niet waar)
Na negen jaar ging hij naar een eiland vol melaatsen.(waar)
Hij bouwde voor de melaatsen een groot zwembad.(niet waar)
Hij bouwde ook enkele kerken en een school.(waar)
Hij wilde dat de melaatsen gelukkig waren.(waar)
Hij kreeg de Mexicaanse griep. (niet waar)
Hij stierf toen hij 49 jaar oud was.(waar)
Zijn lichaam werd later begraven te Brussel.(niet waar)
Op 19 september wordt hij heilig verklaard.(niet waar)
Elk jaar wordt zijn feest gevierd op 10 mei.(waar)



Het juiste woord

Lees de zin en omcirkel het juiste woord

Jef De Veuster wordt geboren in Tremelo / Ieper.
Als hij 18 jaar oud is, gaat hij naar een klooster in Leuven / Mechelen.
Omdat zijn broer / zus ziek is mag hij in zijn/ haar plaats naar Hawaï.
Daar wordt hij bisschop / priester gewijd.
Na negen jaar gaat hij naar Madrid / Molokaï.
Daar verzorgt hij verlamde / melaatse mensen.
Na zijn dood werd zijn lichaam door de boot Mercator / Erasmus naar België teruggevaren.
Daar werd het feestelijk in processie rondgedragen in Antwerpen/ Brussel.



Welk woord hoort niet thuis in de rij?

Damiaan, Jef, Pamfiel, Hubert
(Hubert)

Molokaï, Manilla, Honolulu, Hawaï
(Manilla)

Leuven, Tremelo, Parijs, Madrid
(Madrid)

school, iglo, kerk, ziekenhuis
(iglo)

zuster, missionaris, priester, pater
(zuster)





CREATIEF MET WOORDEN

Een schuifraadsel maken

De kinderen zoeken bij elke letter van het alfabet (behalve Q, X en Y) een woord dat met pater Damiaan in verband kan worden gebracht. Hierna vind je een invuloefening als inspiratie.

Taalvaardige kinderen kunnen met dit ABC verder aan de slag om een schuifraadsel te maken. Ze noteren daarvoor eerst verticaal het woord dat volgens hen het belangrijkste is. Ze zoeken nadien woorden uit het ABC die één van die letters bevat. Daarna zorgen ze voor een gepaste omschrijving. Zo’n eigen gemaakt schuifraadsel kan nadien zijn weg vinden in het schoolkrantje of het parochieblad.



Het ABC van pater Damiaan

A
A.................................., de broer van Jozef de Veuster is ook pater geworden.

B
Het land waar pater Damiaan geboren werd is B ......................

C
Elk jaar houdt de Damiaanactie een C ................... waarbij men aandacht vraagt voor een bepaald probleem.

D
De D ................................. zet het werk van pater Damiaan verder in de derde Wereld.

E
Voor de prijs van 40 e ................. kan men nu een melaatse genezen.

F
Pater Damiaan bedelde muziekinstrumenten bijeen. Zo kon hij voor de melaatsen in Molokaï een f.......................... oprichten.

G
Wie melaats wordt, krijgt witte plekken die g................................... zijn.

H
In plaats van h .............. bouwt pater Damiaan h ................ voor de melaatsen.

J
J..............., die een melaatse genas, was het grote voorbeeld voor pater Damiaan.

K
Pater Damiaan zorgt ook voor eten en k ................... voor de melaatsen.

L
L...................... kan een besmettelijke huidziekte zijn.

M
De melaatsen van Hawaï werden vroeger samengebracht op het eiland M ..................

N
Behalve melaatsen, kwam er n ........................... in Molokaï. Het leek wel een gevangenis.

O
Als men de kleine gevoelloze vlekjes tijdig ..................., kan men melaatsheid genezen.

P
P ......................... Damiaan heette Jozef De Veuster

R
Pater Damiaan kon niet tegen de geur van de melaatsheid. Om die te verdoezelen r..................... hij een pijp.

S
Voor de komst van pater Damiaan in Molokaï heerste er het recht van de s...........................

T
Pater Damiaan is geboren in T........................

V
Melaatsen hebben vaak v......................... aan de ledematen omdat ze geen gevoel meer hebben.

W
In Molokaï bouwde pater Damiaan twee w ..............................

Z
Pater Damiaan z ....................... voor de melaatsen.


Correctiesleutel
A: AUGUSTE, de broer van Jozef de Veuster is ook pater geworden.
B: Het land waar pater Damiaan geboren werd is BELGIË.
C: Elk jaar houdt de Damiaanactie een CAMPAGNE waarbij men aandacht vraagt voor een bepaald probleem.
D: De DAMIAANACTIE zet het werk van pater Damiaan verder in de derde Wereld.
E: Voor de prijs van 40 EURO kan men nu een melaatse genezen.
F: Pater Damiaan bedelde muziekinstrumenten bijeen. Zo kon hij voor de melaatsen in Molokaï een FANFARE oprichten.
G: Wie melaats wordt, krijgt witte plekken die GEVOELLOOS zijn.
H: In plaats van HUTTEN bouwt pater Damiaan HUIZEN voor de melaatsen.
J: JEZUS,die een melaatse genas, was het grote voorbeeld voor pater Damiaan.
K: Pater Damiaan zorgde ook voor eten en KLEDING voor de melaatsen.
L: LEPRA kan een besmettelijke huidziekte zijn.
M: De melaatsen van Hawaï werden vroeger samengebracht op het eiland MOLOKAÏ.
N: Behalve melaatsen, kwam er NIEMAND in Molokaï. Het leek wel een gevangenis.
O: Als men de kleine gevoelloze vlekjes tijdig OPSPOORT, kan men melaatsheid genezen.
P: PATER Damiaan heette Jozef De Veuster.
R: Pater Damiaan kon niet tegen de geur van de melaatsheid. Om die te verdoezelen ROOKTE hij een pijp.
S: Voor de komst van pater Damiaan in Molokaï heerste er het recht van de STERKSTE
T: Pater Damiaan is geboren in TREMELO.
V: Melaatsen hebben vaak VERMINKINGEN aan de ledematen omdat ze geen gevoel meer hebben.
W: In Molokaï bouwt pater Damiaan twee WEESHUIZEN.
Z: Pater Damiaan ZORGDE voor de melaatsen.





VERDIEPEN

Geen melaatsen meer?

In ons land zijn er op dit moment geen melaatsen meer. Maar jammer genoeg worden nog altijd mensen uitgestoten, omdat ze anders zijn, omdat ze …

- Wie ken jij zo?
- Waarom worden deze mensen volgens jou uitgestoten?
- Werd jij zelf al eens uitgestoten? Waarom? Hoe voelde jij je toen?
- Heb jij al eens iemand uitgestoten? Waarom?
- Wat kun jij doen in jouw leven (thuis, op school, in de sportclub…) om ervoor te zorgen dat niemand zich uitgesloten voelt?



’Damiaan’, een naam met een opdracht

‘En? Welke naam heb je gekozen?’, vroeg pater Vincke hem daags voor Lichtmis.
‘Damiaan’, zei Jef glunderend.
‘O, Damiaan… Heb je een bepaalde verering voor die heilige?’
‘Hij was dokter. Hij was erg goed voor de zieken.
Zo goed, dat ze zich bekeerden…’
‘Juist, ja… En jij wil misschien ook dokter worden?’, vroeg de overste fijntjes spottend.
‘Nee, missionaris. Priester en missionaris. Ik weet heel wat van kruiden af.’

Uit: J. BALLEGEER, Damiaan – Kamiano is liefde, Averbode 2009


- Weet jij waarom je ouders je eigen naam gegeven hebben?
- Wie was Damianus?
Damianus was de tweelingbroer van Cosmas.
Beide broers leefden in de tweede helft van de 2e eeuw in Syrië. Ze zouden geneesheren geweest zijn, die hun patiënten kosteloos verzorgden en door hun levenswijze veel mensen inspireerden om christen te worden. Tijdens de christenvervolging onder keizer Diocletianus werden ze door de stadhouder Lycias gearresteerd, ondervraagd, gefolterd en onthoofd in 303.

Cosmas en Damianus zijn de patroonheiligen van artsen, apothekers en andere beroepen uit de medische sector. (Merk op: de naam ‘cosmetica’ gelijkt op Cosmas)
De kerk viert hen op 26 september.

Toen Cosmas en Damianus als artsen begonnen te werken, wilden zij niet betaald worden voor hun zorgen.
Op een dag kwam Palladia. Zij had al haar geld uitgegeven aan geneesmiddelen zonder dat haar ziekte verdween. Omdat de twee broers haar direct konden genezen, gaf ze uit dankbaarheid een heel klein geschenkje aan Damianus. Eerst weigerde hij, maar omdat de vrouw zo vriendelijk aandrong, nam hij het uiteindelijk toch aan. Toen Cosmas ervan hoorde, zei hij: ‘Na mijn dood wil ik niet bij mijn broer in hetzelfde graf begraven worden.’
Maar de nacht daarop verscheen Jezus hem in een droom en zei: ‘Dat is toch helemaal niet erg dat jouw broer dat geschenkje heeft aangenomen.‘


- Zoek naar de heilige die ook jouw naam heeft gehad. Wat kom je over zijn of haar leven te weten?
Of: zoek naar de betekenis van jouw naam.
- Wat treft je hierbij?
- Wat vind je hierbij de moeite waard om ook in jouw leven te proberen?



DOEN

Boetseren

Materiaal
Blad met een viertal beelden van pater Damiaan
Klei, plastiek om op te werken


Verloop
Ga in een kring zitten.
Vertel over pater Damiaan.
- Wat heeft jou getroffen in het leven van pater Damiaan?
(Neem een groot blad papier. Schrijf er in het midden 'pater Damiaan' op.
Nodig de kinderen uit om rond deze woorden op te schrijven wat hen bij Damiaan het meest getroffen heeft. Laat hen daarna verwoorden waarom ze dat opschreven)


Bezorg dan de kinderen het blad met beelden op van pater Damiaan.
- Bekijk goed naar de verschillende beelden op het blad.
- Wat treft je in elk van die beelden?


- Maak dan je eigen ‘pater-Damiaan-beeld’ met klei.
De kinderen gaan naar de tafels waar ze met klei vorm kunnen geven aan hun idee over pater Damiaan.